ලෝක බලශක්ති ක්ෂේත්රය දැඩි කළඹගැන්මකට ලක් කරමින්, සවුදි අරාබියේ අතිශය උපායමාර්ගික වැදගත්කමකින් යුත් ‘නැගෙනහිර-බටහිර’ (East-West) තෙල් නල මාර්ගයේ (East-West Pipeline) කටයුතු තාවකාලිකව අත්හිටුවීමට සවුදි බලධාරීන් පියවර ගෙන තිබෙනවා. ඉරාක භූමියේ සිට පැමිණි බවට සැකකෙරෙන ඩ්රෝන යානා කිහිපයක් මගින් එල්ල කළ ප්රහාර හේතුවෙන් මෙම පියවර ගත් බවයි ජාත්යන්තර මාධ්ය වාර්තා කරන්නේ.
මොකක්ද මේ සිද්ධිය?
සවුදි අරාබියේ රියාද් සහ මදීනා කලාප හරහා දිවෙන මෙම තෙල් නල මාර්ග පද්ධතියේ පිහිටි පොම්ප කිරීමේ මධ්යස්ථාන (Pumping Stations) ඉලක්ක කර ගනිමින් මෙම ඩ්රෝන ප්රහාර එල්ල වී තිබෙනවා. ප්රහාරයත් සමඟ ඇතිවූ ගිනිගැනීම් හේතුවෙන් පහසුකම් කිහිපයකට හානි සිදුව ඇති අතර පුද්ගලයින් කිහිපදෙනෙකු තුවාල ලබා ඇති බව සවුදි බලශක්ති අමාත්යාංශය තහවුරු කළා. ආරක්ෂිත පියවරක් ලෙස නල මාර්ගයේ තෙල් ගෙන යාම වහාම අත්හිටුවීමට සවුදි බලධාරීන් තීරණය කර තිබෙනවා.
මෙම නල මාර්ගය එතරම්ම වැදගත් ඇයි?
මැදපෙරදිග පවතින ගැටුම්කාරී තත්ත්වය හමුවේ ඉරානය විසින් පර්සියානු ගල්ෆ් කලාපයේ ‘හෝමුස් සමුද්ර සන්ධිය’ (Strait of Hormuz) හරහා කෙරෙන නාවික ගමනාගමනයට බාධා එල්ල කර තිබීම නිසා, සවුදි අරාබිය තම බොරතෙල් දිනකට බැරල් මිලියන 4 සිට 5 දක්වා ප්රමාණයක් (ගෝලීය තෙල් සැපයුමෙන් 4%-5% ක් පමණ) අපනයනය කළේ මෙම නැගෙනහිර-බටහිර නල මාර්ගය හරහා රතු මුහුදේ පිහිටි ‘යාන්බු’ (Yanbu) වරාය වෙත යවමිනුයි.
නමුත් මෙම විකල්ප මාර්ගයද ප්රහාරයට ලක්ව වසා දැමීමට සිදුවීමත් සමඟ ලෝක වෙළඳපොළට සවුදි තෙල් සැපයීමේ ප්රධානතම මාර්ගය ඇහිරී ගොස් තිබෙනවා.
ලෝක තෙල් වෙළඳපොළට සහ ශ්රී ලංකාවට බලපෑම
මෙම පුවතත් සමඟම ලෝක වෙළඳපොළේ බොරතෙල් මිල ගණන් සීඝ්රයෙන් ඉහළ ගිය අතර, බ්රෙන්ට් (Brent) බොරතෙල් බැරලයක මිල ඩොලර් 100 ඉක්මවා යාමට මෙය ප්රධාන හේතුවක් වුණා.
ශ්රී ලංකාව වැනි ඉන්ධන ආනයනය මත සම්පූර්ණයෙන්ම යැපෙන රටවලට ලෝක වෙළඳපොළේ තෙල් මිල මෙසේ ඉහළ යාම ඉදිරියේදී දැඩි අභියෝගයක් විය හැකියි. ඉන්ධන මිල ඉහළ යාම හමුවේ දේශීය ප්රවාහන ගාස්තු සහ භාණ්ඩ හා සේවාවල මිල ගණන් තවදුරටත් ඉහළ යාමේ අවදානමක් මතු වෙනවා.
Call to Action (CTA)
මෙම ලිපිය ගැන ඔබ සිතන්නේ කුමක්ද? ඔබේ අදහස් අප හා බෙදාගන්න. මෙය ඔබේ මිතුරන් සහ පවුලේ අය සමඟත්, ඔබේ සමාජ මාධ්ය ගිණුම් වලත් share කර සංවාදයක් ආරම්භ කරන්න.
