ශ්‍රී ලංකාවේ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 22 වැනි සංශෝධනය සම්බන්ධයෙන් රට තුළ මෙන්ම විදෙස් රටවලද දැඩි කතාබහක් නිර්මාණය වී තිබේ. විශේෂයෙන්ම එක්සත් ජාතීන්ගේ අධිකරණ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ විශේෂ වාර්තාකාරිනී මාග්‍රට් සැටර්ත්වේට් මහත්මියගේ ප්‍රසිද්ධ ප්‍රකාශයන්ගෙන් පසු මෙම උනන්දුව තවත් වැඩි විය. මෙම පසුබිම තුළ, මහාචාර්ය ජී. එල්. පීරිස් විසින් 22 වැනි සංශෝධනය සහ ඒ පිළිබඳ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ තීන්දුව අභියෝගයට ලක් කරමින් කරන ලද විග්‍රහයක් මෙහි දැක්වේ.
පූර්ණ මණ්ඩලයක් පිහිටුවීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම
මෙම නඩුවේදී පෙත්සම්කරුවන් බහුතරයක් ඉල්ලා සිටියේ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ විනිසුරුවරුන් දහතුන් දෙනාම ඇතුළත් පූර්ණ මණ්ඩලයක් (Full Court) ඉදිරියේ මෙම කාරණය විමසිය යුතු බවයි. 1983 දී සහ 1987 දී මෙන්ම 2018 සහ 2023 වසරවලදීද මෙවැනි වැදගත් අවස්ථාවලදී පූර්ණ මණ්ඩල හෝ විනිසුරුවරුන් හත් දෙනෙකුගෙන් යුත් මණ්ඩල පත් කළ පූර්වාදර්ශ මෙරට පවතී. එහෙත්, අගවිනිසුරුවරුන් විසින් පත් කරන ලද පස් දෙනෙකුගෙන් යුත් විනිසුරු මණ්ඩලය මෙම ඉල්ලීම එකහෙළා ප්‍රතික්ෂේප කළේ එය ව්‍යවස්ථාවෙන් බැහැර ක්‍රියා පටිපාටියක් බව පවසමිනි. කෙසේ වෙතත්, අගවිනිසුරුවරයාට තම අභිමතය පරිදි මණ්ඩලය පුළුල් කිරීමට පැවති අවස්ථාව මෙලෙස සම්පූර්ණයෙන්ම බැහැර කිරීම යුක්තිය ඉටු වීමට බාධාවක් බව මෙහිදී පෙන්වා දී ඇත.
පුළුල් මහජන සාකච්ඡාවක සහ උපදෙස් ලබාගැනීමේ හිඩැස
රජය විසින් මෙම සංශෝධනය ගෙන ඒමට පෙර කිසිදු පාර්ශ්වයක් සමඟ නිසි උපදේශන ක්‍රියාවලියක් (Consultation) සිදු කර නොමැති බවට දැඩි චෝදනා එල්ල විය. විනිසුරුවරුන්ගේ විශ්‍රාම යන වයස වෙනස් කිරීම සම්බන්ධයෙන් කිසිදු තීරණයක් ගෙන නැති බව අධිකරණ අමාත්‍යවරයා පාර්ලිමේන්තුවේදී ප්‍රකාශ කර තිබුණ ද, පසුව ගැටගැසූ පනත් කෙටුම්පත හමුවේ මහසංਘය, කතෝලික බිשවවරුන්ගේ සම්මේලනය, ශ්‍රී ලංකා නීතිඥ සංගමය සහ වෘත්තීය සමිති රැසක් විරෝධය පළ කළහ. එහෙත්, පනත් කෙටුම්පත ගැසට් කිරීමට හෝ පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කිරීමට පෙර රජය විසින් එවැනි උපදේශන ක්‍රියාවලියක් පැවැත්විය යුතු බවට නීතිමය ප්‍රතිපාදන නොමැති බව පවසමින් අධිකරණය එම තර්කය බැහැර කළේය. වෙනත් රටවල සහ වෙනිස් කොමිසමේ නිර්දේශ අනුව මෙවැනි සංශෝධනවලදී පුළුල් මහජන මත විමසීමක් අත්‍යවශ්‍යම සාධාරණත්වයක් ලෙස සලකනු ලබයි.
පක්ෂපාතීත්වය සහ පූර්ව විනිශ්චයන් පිළිබඳ ගැටළුව
මෙම සංශෝධනය හරහා තීන්දු තීරණ ගන්නා පාර්ශ්වයන්ටම අධිකරණ සේවා කාලය දීර්ඝ කරගැනීමේ අවස්ථාව සහ ඉන් ලැබෙන ප්‍රතිලාභ හිමිවන බැවින්, ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ මහජන විශ්වාසයට එය බලපෑමක් වන බවට පෙත්සම්කරුවන් තර්ක කළහ. එහෙත්, සෘජු මූල්‍ය හෝ පෞද්ගලික වාසියක් යන්න පදනම් කරගනිමින් අධිකරණය මෙම පක්ෂපාතීත්වයේ තර්කය සීමා කළ අතර, සාධාරණ ලෙස සිතන බුද්ධිමත් නිරීක්ෂකයෙකුට මෙහිදී මතුවිය හැකි සාධාරණ සැකය පිළිබඳව නිසි අවධානයක් යොමු වී නැති බව මහාචාර්යවරයා පෙන්වා දෙයි.
ව්‍යවස්ථාදායක සභාවේ කාර්යභාරය සහ වෙනත් කරුණු
ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 41ස සහ 107(1) වගදිව්‍ය ප්‍රකාරව උසස් අධිකරණ විනිසුරුවරුන් පත් කිරීමේදී ව්‍යවස්ථාදායක සභාවේ එකඟතාව අත්‍යවශ්‍ය කොන්දේසියකි. මෙම සංශෝධනය හරහා එම අනුමැතිය කාල සීමාවෙන් ඔබ්බට ස්වයංක්‍රීයව දීර්ඝ වීම ව්‍යවස්ථානුකූලද යන්න ගැටලුසහගතය. තවද, මෙම ප්‍රතිසංස්කරණ සියලුම විනිසුරුවරුන්ට එක හා සමානව පොදුවන බැවින් එය විමක්ෂණශීලී නොවන බවට රජය කළ ප්‍රකාශය, මේ වසරේ විශ්‍රාම ගිය විනිසුරුවරුන්ගේ සහ අභියාචනාධිකරණ සභාපතිවරුන්ගේ සිදුවීම් හරහා ප්‍රශ්නකාරී වී ඇති බව පෙන්වා දී ඇත.
Call to Action (CTA)
මෙම ලිපිය ගැන ඔබ සිතන්නේ කුමක්ද? ඔබේ අදහස් අප හා බෙදාගන්න. මෙය ඔබේ මිතුරන් සහ පවුලේ අය සමඟත්, ඔබේ සමාජ මාධ්‍ය ගිණුම් වලත් share කර සංවාදයක් ආරම්භ කරන්න.
