ඉන්ධන අර්බුදය මැද ආණ්ඩුවේ “විසඳුම” ගැන FSP නගන බරපතළ ප්රශ්න
ඊයේ (19) නුගේගොඩදී පැවති විශේෂ මාධ්ය හමුවකදී පෙරටුගාමී සමාජවාදී පක්ෂය (FSP) රටේ වර්තමාන ඉන්ධන ප්රතිපත්තිය, අධිරාජ්යවාදී යුද්ධයේ ආර්ථික බලපෑම සහ ආණ්ඩුවේ ප්රතිචාර දැක්වීමේ අසාර්ථකත්වය පිළිබඳව දැඩි විවේචනයක් එල්ල කළා.
මෙම මාධ්ය හමුවේදී ප්රධාන වශයෙන් කතා කළේ පක්ෂයේ ප්රධාන ලේකම් දුමින්ද නාගමුව. ඔහුගේ ප්රකාශවලින් මතුවුණේ මේ වෙලාවේ ලංකාවේ ජනතාව හමුවේ තිබෙන තීරණාත්මක ප්රශ්න කිහිපයක්. ඒවා අපි මේ ලිපියෙන් විස්තරාත්මකව විමසා බලනවා.
ජනාධිපතිවරයාගේ මාධ්ය හමුව: “සති කිහිපයක සැලැස්මක්” ප්රමාණවත්ද?
දුමින්ද නාගමුව මුලින්ම අවධානය යොමු කළේ මෑතකදී ජනාධිපතිවරයා පැවැත්වූ මාධ්ය හමුව ගැන. ඔහු පෙන්වා දුන්නේ ජනාධිපතිවරයා එහිදී කතා කළේ “සති කිහිපයක සැලැස්මක්” ගැන පමණක් බවයි.
නාගමුවගේ ප්රධාන විවේචනය තමයි මේ,
“ලෝකය ඉන්නේ අධිරාජ්යවාදී යුද්ධයක් අභිමුව. ලංකාවේ ඉදිරි ආර්ථික තත්වය තීරණය වෙන්න මේ යුද්ධය අනිවාරෙන් බලපානවා. නමුත් අපිට පේනවා ලංකාවෙ ආණ්ඩුව මේ යුද්ධය ගැන නිවැරදි ගණං බැලීමකින් තොරව තමයි තමන්ගේ ආර්ථික සැලැස්ම හදාගෙන තියෙන්නේ.”
මේකෙන් FSP කියන්නට හදන්නේ සරල දෙයක්. ලෝක මට්ටමින් චීනය, ඇමරිකාව, රුසියාව ඇතුළු ප්රබල ජාතීන් අතර දැවෙමින් තිබෙන ආතතිය ලංකාවේ තෙල් සැපයුම, වෙළඳපල ස්ථාවරත්වය සහ ආහාර සුරක්ෂිතතාවයට කෙලින්ම බලපානවා. ඒ වගේ බරපතළ අභියෝගයකට මුහුණ දෙන්න “සති කිහිපයක සැලැස්මක්” ප්රමාණවත්ද කියන එක ඇත්තටම හිතා බලන්න ඕන ප්රශ්නයක්.
මහාපරිමාණ ව්යාපාරිකයන්ට ඉන්ධන ආනයන බලපත්ර – විසඳුමක්ද? අනතුරක්ද?
FSP මාධ්ය හමුවේ වඩාත්ම උණුසුම් කරුණ වුණේ මේක. ජනාධිපතිවරයා මෑතදී හෙලිදරව් කළ යෝජනාවට අනුව, මහාපරිමාණ ව්යාපාරිකයන්ට තමන්ගේම ඩොලර් භාවිතා කරලා ඉන්ධන ආනයනය කරන්න අවසර දෙනවා කියන එක.
මුලින් බැලූ බැල්මට මේක හොඳ අදහසක් වගේ පේනවා. ආණ්ඩුවට සෘජුවම ඩොලර් වියදම් නොකර රටට තෙල් ගෙන්වාගන්න පුළුවන්නම් ඒක ලාභයක් නේද?
නමුත් නාගමුව පෙන්වා දෙන්නේ මේ තර්කය යට තිබෙන භයානක යථාර්ථය.
1. කළු ආර්ථිකයක් නිර්මාණය වීමේ අවදානම
“ලංකාවේ ඩොලර් එහා මෙහා වීම සම්පූර්ණයෙන් වෙන්න ඕන මහබැංකුවේ නිරීක්ෂණයට යටත්ව. එහෙම නොවී ඩොලර් රට ඇතුළේ සංසරණය වෙනවනම් එතන නිර්මාණය වෙන්නේ කළු ආර්ථියක්.”
මේක සුළු පටු තර්කයක් නෙවෙයි. රටක ව්යවහාර මුදල් සංසරණය කේන්ද්රීය බැංකුවේ නිරීක්ෂණයට යටත් නොවුණොත් එතන මුදල් විනිමය අනුපාතය, උද්ධමනය, බදු ආදායම සියල්ලම විකෘති වෙන්න පුළුවන්. FSP මේකට පෙර නිදසුනක් දක්වනවා. 2022 දී බැසිල් රාජපක්ෂ “උන්ඩියල් හවලාද ක්රම ප්රශ්නයක් නෑ” කියලා කළ ප්රකාශය. ඒකෙන් පස්සේ ලංකාවට මොනවා වුණාද කියලා අපි හැමෝම දන්නවා.
2. මේ සමාගම්වලට ඩොලර් කොහෙන්ද?
මේක තමයි FSP අහන වඩාත්ම නිශිත ප්රශ්නය. දැනටමත් ඉන්ධන ආනයනයට සමාගම් 12ක් “ලෑස්ති වෙලා ඉන්නවා” කියලා වාර්තා වෙනවා. නමුත් ඒ සමාගම්වල ඩොලර් ප්රභවය කුමක්ද?
නාගමුව මේ ගැන දරුණු කරුණක් ඉදිරිපත් කළා.
“මේ රටේ වතු කම්කරුවෝ, ඇඟලුම් කම්කරුවෝ, මැදපෙරදිග සේවය කරන ශ්රමිකයෝ පැය ගණං දුක් විඳිමින් හොයන ඩොලර් ටික තමයි මේ ව්යාපාරිකයෝ වංචා සහගතව තියාගෙන ඉන්නේ.”
ඔහු වැඩිදුරටත් රජයේ වාර්තාවලින්ම සාක්ෂි ඉදිරිපත් කරමින් කිව්වේ 2007 සිට 2017 දක්වා කාලය තුළ මේ ව්යාපාරික පැලැන්තිය නීතිවිරෝධී ලෙස වාර්ෂිකව ඩොලර් බිලියන 4ක් බැගින් රටින් පිටට ඇද තබාගෙන ඇති බවයි. වසර 10ක් තුළ ඩොලර් බිලියන 40ක්. මේක සුළු අගයක් නෙවෙයි.
FSP ප්රශ්න කරන්නේ, ඒ වංචනික ලෙස රටින් පිටට ගත් මුදල් නැවත රටට ගෙන්වාගන්න නීති හදන්නේ නැත්තේ ඇයිද කියන එක. ඒ වෙනුවට ආණ්ඩුව කරන්නේ ඒ “හොරුන්ට තවත් ලාභ ගොඩගහන බිස්නස් එකක් හදලා දෙන” එක බවයි ඔවුන්ගේ චෝදනාව.
3. “ධම්මික පෙරේරලාගේ පුංචි ආණ්ඩුවක්”
FSP ඉදිරිපත් කරන තවත් අවදානමක් තිබෙනවා. ඉන්ධන ආනයන බලපත්ර ලැබුණාම මහාපරිමාණ සමාගම්වලට කුඩා සමාගම් තමන්ගේ අධිපත්යයට යටත් කරගන්න ඉඩ ලැබෙනවා. කුඩා ව්යාපාරිකයන්ට කියන්න පුළුවන් “ඔයාලා ගාව තිබෙන ඩොලර් අපි ගාව ආයෝජනය කරන්න, ඊට පස්සේ අපි තෙල් ගෙන්නලා දෙන්නම්” කියලා.
මේකෙන් සිදු වෙන්නේ ආණ්ඩුවට ඉහළින් පුද්ගලික ආධිපත්ය ව්යුහයක් එනම් සමාගම් කිහිපයක අතට රටේ ඉන්ධන මිල, බෙදාහැරීම, සැපයුම සියල්ල පාලනය වීමේ තත්ත්වයක් ඇතිවෙන එකයි. නාගමුව මේක විස්තර කළේ ඉතාම සරල භාෂාවෙන්.
“ඊටපස්සෙ ඔවුන් තමයි රටේ තෙල් මිල, තෙල් බෙදා හැරීම සියල්ලම තීරණය කරන්නේ. ආණ්ඩුවටයි ජනතාවටයි වෙන්නේ උඩ බලාගෙන ඉන්න.”
“අවුරුදු එකහමාරයි – කිසිම සූදානමක් නෑ”
FSP ගේ තවත් ප්රබල විවේචනයක් තිබුණා. ඒ තමයි ආණ්ඩුව බලයට පත්වී අවුරුදු එකහමාරක් ගතවුණත් ඉන්ධන අර්බුදයකට මුහුණ දීමට කිසිදු යටිතල පහසුකමක් සූදානම් කර නොමැති බව.
– තෙල් ගබඩා අලුත්වැඩියා කර නැහැ.
– තෙල් පිරිපහදුව අලුත්වැඩියා කර නැහැ.
– ඉන්ධන සංචිත එකතු කිරීමේ ක්රමවේදයක් ක්රියාත්මක කර නැහැ.
ඒත් මැදපෙරදිග යුද්ධය ඇරඹෙන වෙලාවේ සාමාන්ය ජනතාව තමන්ගේ “ඉව” පාවිච්චි කරලා තෙල් අර්බුදයක් ගැන තේරුම් ගෙන පෝලිම්වලට ගියා. නාගමුව කියන්නේ ඒ ඉව වත් ආණ්ඩුවට තිබුණේ නැහැ කියලයි.
ඔන්ලයින් අධ්යාපනය – “ඒ වැරැද්ද නැවතත් කරන්න එපා”
ඉන්ධන අර්බුදය හේතුවෙන් ආණ්ඩුව ඇතුළත පාසල් වසා ඔන්ලයින් අධ්යාපනය නැවත ආරම්භ කිරීම ගැන සාකච්ඡා වෙමින් තිබෙන බව FSP අනාවරණය කළා. මේකට ඔවුන් දැඩි ලෙසම විරුද්ධයි.
ඔවුන් පෙන්වා දෙන්නේ කොරෝනා කාලයේ ඔන්ලයින් අධ්යාපනය ශ්රී ලංකාවේ දරුවන්ගේ ඉගෙනීමට සහ පෞරුෂ වර්ධනයට කළ බරපතළ හානිය ගැන. ඩිජිටල් පරතරය, අන්තර්ජාල ප්රවේශයේ අසමානතාවය, මානසික සෞඛ්ය ගැටලු – මේ සියල්ලම කොරෝනා කාලයේ මතුවුණු ගැටලු.
FSP ආණ්ඩුවට ඉදිරිපත් කරන විකල්ප යෝජනාව මේකයි,
– පාසල් වසන්නේ නැතුව දරුවන්ව ළඟම පාසලට යැවිය හැකි ක්රමවේදයක් සකස් කරන්න.
– ඒ පාසල්වල ගුරු හිඟය සහ සම්පත් හිඟය වහාම පියවන්න.
අධි සුඛෝපභෝගී වාහන සහ ඉන්ධන අපමාණය
FSP තවත් රසවත් පැතිකඩක් මතු කළා. ආණ්ඩුව මෑතක් වනතුරු අධි සුඛෝපභෝගී වාහන ආනයනයට අවසර දුන්නා. FSP ඒකට ඒ වෙලාවේම විරුද්ධ වුණා. දැන් ඒ වාහනවලට විශාල ලෙස ඉන්ධන වැය වෙනවා. ඩොලර් බිලියන ගණනක් වාහන ආනයනයට වැය කරලා, දැන් ඒකේ ප්රතිවිපාකය දරුවන්ගේ අධ්යාපනය කැපකිරීමෙන් පියවන්න ආණ්ඩුවට කිසිම අයිතියක් නැහැ කියන එක FSP ගේ ස්ථාවරයයි.
ආහාර සුරක්ෂිතතාවය: එන්නට යන නියං තත්ත්වය
FSP ඉන්ධන ප්රශ්නයට අමතරව ආහාර අර්බුදයක අවදානම ගැනත් අනතුරු ඇඟවීමක් කළා. ඉදිරි කාලයේ රටේ නියං තත්ත්වයක් ඇතිවීමට පුරෝකථන ඉදිරිපත් වෙමින් තිබෙනවා. ඒක ලෝක දේශපාලන උණුසුමත් එක්ක ඒකතු වුණොත් ලංකාවට බරපතළ ආහාර හිඟයක් ඇතිවෙන්න පුළුවන්.
FSP ආණ්ඩුවෙන් ඉල්ලා සිටින්නේ දැන්මම ආහාර සංචිත එකතු කරගන්න ක්රියාමාර්ග ගන්න කියලයි. එහෙම නොකළොත් සිදු වෙන්නේ ගොවියන්ගේ වී මංකොල්ල කන මහා පරිමාණ සහල් ව්යාපාරිකයන් ඉදිරියේ නැවත වරක් ආණ්ඩුවත් ජනතාවත් අසරණ වීම බවයි ඔවුන්ගේ අනතුරු ඇඟවීම.
අධිරාජ්යවාදී යුද්ධය සහ ලංකාවේ ස්ථාවරය
FSP ලංකාවේ විදේශ ප්රතිපත්තිය ගැනත් පැහැදිලි ස්ථාවරයක් ඉදිරිපත් කළා. චීනය, ඇමරිකාව, රුසියාව ඇතුළු බලවතුන් අතර ආතතිය උග්ර වෙමින් පවතින මේ මොහොතේ ලංකාව නොබැඳි ප්රතිපත්තියකට අනුගත විය යුතු බවයි ඔවුන්ගේ ඉල්ලීම.
“මේ යුද්ධය අස්සෙ අපි එක පැත්තක් අරගත්තොත් ඒකෙන් අපේ රටේ ආර්ථිකයට විශාල හානියක් වෙන්න පුළුවන්.”
මේක ශ්රී ලංකාවේ ඓතිහාසික නොබැඳි ප්රතිපත්තියේ නවීන පරිවර්තනයක්. කුඩා, උපායමාර්ගික ස්ථානයක පිහිටි ලංකාව මහා බලවතුන්ගේ යුද්ධයකට ඇදී ගියොත් ඒකෙන් පාඩු වෙන්නේ අපිටම කියන එක FSP ගේ මූලික තර්කය.
FSP ගේ අවසාන අනතුරු ඇඟවීම
මාධ්ය හමුව අවසන් කරමින් දුමින්ද නාගමුව දැඩි අනතුරු ඇඟවීමක් කළා.
“මේ අර්බුදයේ බර ජනතාවගේ කරපිටින් යවලා ව්යාපාරික පැලැන්තිය සතුටු කරන්න ආණ්ඩුව කටයුතු කළොත් ඒකට එරෙහිව මේ රටේ ජනතාව සමග එක්තුවෙලා පුළුල් ජනතා බලයක් ගොඩනගන්න අපි සූදානම්.”
මේ ප්රකාශය පැහැදිලිවම ආණ්ඩුවට දේශපාලන අනතුරු ඇඟවීමක්. ඉන්ධන අර්බුදය, ආහාර හිඟය, අධ්යාපන කඩාකප්පල්කම – මේ සියල්ල එකවර පැමිණියොත් ජනතා විරෝධය එක්රැස් වෙන්න වැඩි වෙලාවක් ගතවෙන්නේ නැහැ කියන එක 2022 අත්දැකීමෙන් අපි දන්නවා.
අවසාන සටහන – ඔබේ අදහස කුමක්ද?
FSP මතු කරන ප්රශ්න ඔවුන්ගේ දේශපාලන මතවාදය එහාට ගිහිල්ලා හැම ලාංකිකයෙකුටම අදාළ ප්රශ්න. මහාපරිමාණ ව්යාපාරිකයන්ට ඉන්ධන ආනයන බලපත්ර දීම නිවැරදිද? ඔන්ලයින් අධ්යාපනය නැවත ගෙනෙන්න ඕනද? නොබැඳි ප්රතිපත්තිය පවත්වාගෙන යන්න පුළුවන්ද? මේ ප්රශ්නවලට පිළිතුරු සොයන්න ඕන හැම පුරවැසියෙක්ම.
