රට නැවතත් අඳුරට ඇද දමමින්, මතභේදාත්මක සමාගමකට වාසි සැලසීමට ගල් අඟුරු ප්රමිතිය වෙනස් කළාද? සම්පූර්ණ විස්තරය මෙතැනින්.
පෙරටුගාමී සමාජවාදී පක්ෂය ආණ්ඩුවට බරපතල චෝදනාවක් එල්ල කරමින් පවසන්නේ, ප්රමිතියෙන් තොර ගල් අඟුරු ලබා දී අසාර්ථක වූ ඉන්දියානු සමාගමකටම නැවතත් වාසි සැලසීම සඳහා ආණ්ඩුව ප්රසම්පාදන නීති සහ ගල් අඟුරු ප්රමිතීන් බාල කරමින් සිටින බවයි. පක්ෂයේ අධ්යාපන ලේකම් පුබුදු ජයගොඩ පෙන්වා දෙන්නේ මේ හේතුවෙන් රට නුදුරේදීම දැවැන්ත බලශක්ති අර්බුදයකට සහ විදුලි කප්පාදුවකට මුහුණ දීමේ අවදානමක් මතුව ඇති බවයි.
ගැටලුවේ ආරම්භය සහ අසාර්ථක වූ ටෙන්ඩරය
පුබුදු ජයගොඩ මහතාට අනුව, මෙම අර්බුදයේ ආරම්භය සනිටුහන් වන්නේ 2025-2026 වසර සඳහා විදුලි නිෂ්පාදනයට අවශ්ය ගල් අඟුරු නැව් 25ක් ආනයනය කිරීම සඳහා ඉන්දියාවේ ‘ට්රයිඩෙන්ට් කෙම්ෆර්’ (Trident Chempher) නම් සමාගමට ටෙන්ඩරය ලබා දීමත් සමඟයි. එම ටෙන්ඩරය ලබා දීමේදී එම සමාගමට විශේෂ අනුග්රහයක් දැක්වූයේද සහ ටෙන්ඩර් පිරිවිතර ඔවුන්ට වාසි වන සේ වෙනස් කළේද යන්න පිළිබඳව පෙරටුගාමී සමාජවාදී පක්ෂය මුල සිටම ප්රශ්න කර තිබුණා.
ඔවුන්ගේ අනාවැකි සනාථ කරමින්, එම සමාගම ගෙන්වූ ගල් අඟුරු වල ප්රමිතිය බාල මට්ටමක පැවති අතර, නියමිත කාලසටහනට අනුව ගල් අඟුරු සැපයීමටද ඔවුන් අසමත් විය. 2025 දෙසැම්බර් දෙවන සතියේ පැමිණීමට නියමිතව තිබූ පළමු නෞකාව පැමිණියේ දෙසැම්බර් අග භාගයේදීය. මේ වන විට (මාර්තු මැද) පැමිණිය යුතු සම්පූර්ණ තොගයෙන් ලැබී ඇත්තේ නැව් 12ක් පමණක් බවත්, පසුගිය සති දෙකක පමණ කාලයක් ගල් අඟුරු සැපයුම සම්පූර්ණයෙන්ම ඇනහිට ඇති බවත් ඔහු පෙන්වා දෙයි.
හදිසි විසඳුම සහ නවතම චෝදනාව
මෙම ගල් අඟුරු හිඟය හේතුවෙන් රට බලශක්ති අර්බුදයකට මුහුණ දීමේ අවදානම මතුවීමත් සමඟ, ආණ්ඩුව මාර්තු 11 වන දා ගල් අඟුරු නැව් පහක් සඳහා හදිසි ස්ථානීය ටෙන්ඩරයක් (Spot Tender) කැඳවා තිබේ. පුදුමයට කරුණ නම්, මෙම හදිසි ටෙන්ඩරය සඳහා ඉල්ලුම් කළ සමාගම් හතර අතරින් පෙරමුණේම සිටින්නේ, රට මෙම අර්බුදයට ඇද දැමීමට මූලික වූ ‘ට්රයිඩෙන්ට් කෙම්ෆර්’ සමාගමම වීමයි.
මෙහිදී පුබුදු ජයගොඩ මහතා එල්ල කරන බරපතලම චෝදනාව වන්නේ, මෙම මතභේදාත්මක සමාගමට ටෙන්ඩරය ලබා දීමේ අරමුණින් ආණ්ඩුව ගල් අඟුරු ප්රමිතියට අදාළ පිරිවිතර වෙනස් කර ඇති බවයි.
ඔහු පැහැදිලි කරන ආකාරයට, මීට පෙර ගල් අඟුරු ප්රමිතිය මැනීමේදී “ප්රතික්ෂේප සීමාවේ අගය” (Reject Value) යනුවෙන් කොන්දේසියක් තිබුණි. එහි සරල අර්ථය නම්, නියමිත ප්රමිතියට වඩා අඩු (උදා: කිලෝ ග්රෑමයකින් කිලෝ කැලරි 5900ට වඩා අඩු ශක්තියක් ජනනය වන, අළු ප්රතිශතය 16%ට වැඩි) ගල් අඟුරු සම්පූර්ණයෙන්ම ප්රතික්ෂේප කිරීමයි.
නමුත් මෙවර කැඳවූ හදිසි ටෙන්ඩරයේදී, එම “Reject Value” යන වචනය “අවම අගය” (Minimum Value) ලෙස වෙනස් කර තිබේ. මෙහි අර්ථය වන්නේ, බාල ගල් අඟුරු වුවද දඩ මුදලක් සමඟ භාර ගැනීමට හැකි වන පරිදි නීතිය ලිහිල් කිරීමයි. “සරලවම කියනවා නම්, බාල ගල් අඟුරු වලට හරියන්න නීතිය බාල කරලා,” යැයි ජයගොඩ මහතා චෝදනා කරයි.
ජනතාවට පැටවෙන බර
මෙම ක්රියාවලියේ අවසාන ප්රතිඵලය වන්නේ රට නැවතත් අඳුරේ තැබීම හෝ අධික වියදමක් දරා විදුලිය ජනනය කිරීම බව පෙසප පෙන්වා දෙයි. ගල් අඟුරු නොමැති වුවහොත්, විදුලි බලාගාර ක්රියාත්මක කිරීමට සිදුවන්නේ මිල අධික ඩීසල් භාවිතයෙනි. පාසල් බස් රථයකට, ගිලන් රථයකට හෝ කර්මාන්ත ශාලාවකට යෙදවිය යුතු ඩීසල්, රාත්රියට විදුලිය ලබා දීම සඳහා දහනය කිරීමට සිදුවනු ඇත.
එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස ජනතාවට දරාගත නොහැකි මට්ටමේ විදුලි බිලක් ගෙවීමට සිදුවන අතර, රටේ සමස්ත නිෂ්පාදන ක්රියාවලියටද එය දැඩි පහරක් වනු ඇත. මෙම සියලු විනාශයන්ට මග පෑදූ සමාගම සහ ඊට අනුබල දෙන බලධාරීන් යහතින් සිටින විට, එහි සම්පූර්ණ බර දරන්නට සිදුවන්නේ සාමාන්ය ජනතාවට බව පුබුදු ජයගොඩ මහතා අවධාරණය කරයි.
