රටක පොදු මහජනතාව රෝගී වූ කල අවසන් රැකවරණය පතා ඇතුළත් වන්නේ රජයේ රෝහල් පද්ධතිය වෙතය. එහිදී තමන්ට ලැබෙන ඖෂධ සහ ප්රතිකාර තමන්ව සුවපත් කරනු ඇතැයි ඔවුහු දැඩිව විශ්වාස කරති. නමුත්, ශ්රී ලංකාවේ වර්තමාන සෞඛ්ය පද්ධතිය තුළින් ඇසෙන්නේ එම විශ්වාසය මුලිනුපුටා දමන සුළු බියකරු පුවත්ය. ගෙවී ගිය මාස හයක වැනි කෙටි කාලසීමාවක් තුළ පමණක් මෙරට රෝහල් පද්ධතිය තුළ භාවිත කළ ප්රධාන පෙළේ ඖෂධ සහ ශල්ය උපකරණ කාණ්ඩ 40කට ආසන්න ප්රමාණයක් වරින් වර භාවිතයෙන් ඉවත් කර ඇති බව වෛද්ය හා සිවිල් අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ වෛද්යවරුන්ගේ වෘත්තීය සමිති සන්ධානයේ සභාපති වෛද්ය චමල් සංජීව අනාවරණය කරයි.
ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය (WHO) අනුමත කළ මට්ටමේ ප්රමිති පරීක්ෂණ රසායනාගාරයක් පවා නොමැති රටක, මෙලෙස බාල ඖෂධ ගලා ඒම සහ ඒවා රෝගීන්ට ලබා දීමෙන් පසු හදිසියේ තහනම් කිරීමට සිදුවීම බරපතළ ජාතික අර්බුදයක් මෙන්ම මානව හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීමකි.
මරණ බිය වැපිරූ ඔන්ඩෙස්ටරොන් (Ondansetron) සහ අනෙකුත් ඖෂධ
පසුගිය වසරේ දෙසැම්බර් මාසයේදී මෙරට රෝහල් කිහිපයකින් සැක සහිත රෝගී මරණ කිහිපයක් වාර්තා විය. එහිදී සිදුකළ මූලික සොයා බැලීම්වලින් පසුව වමනය පාලනය සඳහා බහුලව භාවිත කරන “ඔන්ඩෙස්ටරොන්” (Ondansetron) එන්නත ඇතුළු ඖෂධ කාණ්ඩ 10ක් එකවර භාවිතයෙන් ඉවත් කිරීමට සෞඛ්ය අමාත්යාංශය කටයුතු කළේය. එහෙත් ගැටලුව වන්නේ, මෙලෙස භාවිතයෙන් ඉවත් කළ ඖෂධවල ජාත්යන්තර ප්රමිතිය සම්බන්ධයෙන් මේ දක්වා ජාතික ඖෂධ නියාමන අධිකාරිය (NMRA) කිසිදු නිශ්චිත හෝ පැහැදිලි ප්රකාශයක් සිදු කර නොමැති වීමයි.
විශේෂඥ වෛද්ය චමල් සංජීව මහතා පෙන්වා දෙන පරිදි, ගුණාත්මකභාවයෙන් තොරවීම නිසා පසුගිය කාලසීමාවේදී තාවකාලිකව සහ ස්ථීර වශයෙන් රෝහල් භාවිතයෙන් ඉවත් කළ ඖෂධ සහ උපකරණ ලැයිස්තුව මෙසේය.
* ශල්ය උපකරණ සහ ද්රව්ය – Colostomy bags (මළපහ එකතු කරන බෑග්), Angiogram catheters (හෘද පරීක්ෂණ නාල), Povidone Catheters, එන්නත් කටු (Syringes).
* ප්රධාන පෙළේ ඖෂධ සහ එන්නත් – Cephalexin oral suspension, Metformin (දියවැඩියා ඖෂධය), Lidocaine injection (සිහිනැති කරන එන්නත්), Doxycycline, Prednisolone, GTN tablets (හෘද රෝගීන්ට ලබාදෙන පෙති), Salbutamol inhalation solution (ඇදුම රෝගීන් සඳහා), ORS (ජලකරණ ලවණ), Mexalon injection, Lactose, සහ IV Cefuroxime.
මෙම ලැයිස්තුව දෙස බැලීමේදී පැහැදිලි වන්නේ සාමාන්ය සෙම්ප්රතිශ්යාවේ සිට හෘද රෝග සහ දියවැඩියාව වැනි බරපතළ රෝගී තත්වයන් දක්වා භාවිත කරන අත්යවශ්යම ඖෂධ මෙලෙස ප්රමිතියෙන් තොර වී ඇති බවයි.
හෘද රෝගීන්ගේ ජීවිත සෙල්ලමකට ගෙන ඇති ‘හෘද ස්ටෙන්ට්’ (Stents)
ඖෂධ පමණක් නොව, ශල්යකර්මවලදී මිනිස් සිරුර තුළ තැන්පත් කරන උපකරණ පවා අද වන විට බාල තත්වයේ පවතින බව සෞඛ්ය සැපයුම් ඒකකයේ දත්ත පද්ධති (MSD Data) නිරීක්ෂණය කිරීමේදී පැහැදිලි වේ. හෘදයේ රුධිර නාල අවහිරතා ඇති රෝගීන් සඳහා භාවිත කරන “හෘද ස්ටෙන්ට්” (Coronary Stents) කාණ්ඩ තුනක්ම, ඒවා භාවිත කිරීමෙන් පසු රෝගීන්ට විවිධ සංකූලතා මතු වීම නිසා පසුගිය කාලයේදී භාවිතයෙන් ඉවත් කර ඇත. ජීවිතයත් මරණයත් අතර සටනක නිරත වන හෘද රෝගියෙකුට මෙවැනි බාල උපකරණයක් බද්ධ කිරීමෙන් සිදුවිය හැකි විනාශය කෙතරම්ද යන්න අමුතුවෙන් කිව යුතු නැත.
රසායනාගාරයක් නැති නියාමන අධිකාරිය සහ දූෂිත ජාවාරම
ලංකාවට ආනයනය කරනු ලබන ඖෂධවල ගුණාත්මකභාවය පරීක්ෂා කිරීම සඳහා ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය (WHO) අනුමත කරන මට්ටමේ ජාතික ඖෂධ තත්ත්ව ආරක්ෂණ රසායනාගාරයක් (Quality Assurance Laboratory) මේ දක්වා ස්ථාපිත කිරීමට ජාතික ඖෂධ නියාමන අධිකාරිය අසමත්ව ඇත. එවැනි තාක්ෂණික පහසුකමක් නොමැති වීම නිසා සිදුවන්නේ විදේශීය සමාගම් ලබාදෙන කඩදාසි සහතික පමණක් විශ්වාස කර බාල ඖෂධ රට තුළට ගෙන්වීමයි.
“මෙම ඖෂධ ආනයනය සඳහා රජය සහ මහජනතාව අතිවිශාල පිරිවැයක් දරනවා. එවැනි තත්වයක් තුළ දිගින් දිගටම තත්ත්වයෙන් බාල ඖෂධ රටේ සෞඛ්ය පද්ධතියට එකතුවීම බරපතළ ජාතික සහ ආර්ථික අර්බුදයක්.” – වෛද්ය චමල් සංජීව
තවත් කණගාටුදායක කරුණක් වන්නේ, පසුගිය වසර තුනක කාල සීමාව පුරාම මෙරටට තත්ත්වයෙන් බාල ඖෂධ ආනයනය කරන ලද සහ බෙදාහරින ලද බොහෝ වංචනික සමාගම්වලට එරෙහිව මේ දක්වා කිසිදු තරාතිරමක නිත්යානුකූල පියවරක් ගැනීමට සෞඛ්ය අමාත්යාංශය අසමත් වීමයි. නිලධාරීන්ගේ සහ ජාවාරම්කාර සමාගම්වල පවතින මෙම අශුද්ධ සන්ධානය නිසා අවසානයේ වන්දි ගෙවීමට සිදුව ඇත්තේ මෙරට අහිංසක රෝගී ජනතාවටය.
රජය වහාම මැදිහත් වී ඖෂධ නියාමන ක්රියාවලිය විනිවිදභාවයකින් යුතුව සිදු නොකළහොත්, රෝහල යනු සුවය දෙන තැනක් නොව ජීවිත බිලිගන්නා කන්නලව්වක් බවට පත්වීම වැළැක්විය නොහැක.
Call to Action (CTA)
මෙම ලිපිය ගැන ඔබ සිතන්නේ කුමක්ද? ඔබේ අදහස් අප හා බෙදාගන්න. මෙය ඔබේ මිතුරන් සහ පවුලේ අය සමඟත්, ඔබේ සමාජ මාධ්ය ගිණුම් වලත් share කර සංවාදයක් ආරම්භ කරන්න.
